L70 – Akne
Deri ICD-10 kodu: L70
Etkileşimli Olarak Aç →Sivilce (Akne) — Halk İçin Bilgi
Sivilce, cildin yağ bezlerinin ve kıl köklerinin tıkanıp iltihaplanmasıyla oluşan, en çok ergenlik döneminde görülen yaygın bir cilt sorunudur. Yüz, sırt, göğüs ve omuzlarda siyah nokta, beyaz nokta, kızarık kabarcık veya iltihaplı şişlikler şeklinde görülebilir. Yetişkinlik döneminde de devam edebilir veya yeni başlayabilir.
Sık Görülen Belirtiler
- Siyah noktalar ve beyaz noktalar (tıkanmış gözenekler)
- Kızarık, sert kabarcıklar
- İçi iltihap dolu, beyaz uçlu sivilceler
- Derin, ağrılı şişlikler veya kistler
- Yüz dışında sırt, göğüs ve omuzlarda da döküntü
- İyileşen yerlerde leke veya iz kalabilmesi
Ne Zaman Doktora Başvurmalı?
- Derin, ağrılı ve kalıcı iz bırakma riski yüksek şiddetli sivilceler
- Kendi başına uygulanan bakıma rağmen aylarca düzelmeyen veya kötüleşen sivilceler
- Kadınlarda adet düzensizliği veya aşırı tüylenmenin eşlik etmesi (hormonal bir neden araştırılabilir)
- Sivilcelerin özgüveni ve sosyal yaşamı ciddi biçimde etkilemesi
Tedavi Yaklaşımı
Tedavi sivilcenin tipine ve şiddetine göre kişiye özel planlanır. Hafif ve orta şiddette hekiminiz gözenek tıkanıklığını açan ve iltihabı azaltan sürme tedaviler önerebilir; daha şiddetli durumlarda ağızdan alınan tedaviler ve cilt hastalıkları uzmanı takibi gerekebilir. Bazı güçlü sivilce tedavileri yakın doktor kontrolü gerektirir ve gebelikte kesinlikle kullanılamaz; gebelik ihtimaliniz varsa doktorunuza mutlaka söyleyin. Bu nedenle kendi kendinize ilaç kullanmamanız önemlidir.
Korunma ve Yaşam Tarzı
Cildi günde iki kezden fazla ve sert şekilde yıkamaktan kaçının, sivilceleri sıkmayın. Gözenekleri tıkamayan (üzerinde "komedojenik değildir" yazan) kozmetik ürünleri tercih etmek yardımcı olabilir.
Sivilce kirlilikten mi olur?
Hayır. Sivilce yağ bezlerinin ve kıl köklerinin tıkanmasıyla oluşur; hormonlar ve genetik yatkınlık ana etkendir. Aşırı yıkamak cildi tahriş edip durumu kötüleştirebilir.
Çikolata veya yağlı yemek sivilce yapar mı?
Tek bir yiyeceğin sivilce yaptığı kanıtlanmamıştır. Bazı kişilerde şekerli gıdalar ve bazı süt ürünleri şikayetleri artırabilir; kendi cildinizi gözlemlemek yararlıdır.
Not: Bu bölüm genel bilgilendirme amaçlıdır, tanı koymaz. Belirtileriniz varsa bir hekime başvurunuz.
Reçete Önerisi
adapalen
- ACNEFFERİN % 0.1 JEL(ADAPALEN)
- ADADERM %0,1 JEL(ADAPALEN)
- DİFFERİN %0.1 JEL 30 G(ADAPALEN)
- ADADERM 0,1 JEL(ADAPALEN)
- DİFFERİN 0.1 JEL(ADAPALEN)
tretinoin
- TRE % 0.05 KREM (30 G)(TRETINOIN)
- ACNELYSE 0.025 KREM(RETINOIK ASIT)
- TRE 0.05 KREM(TRETINOIN)
- TRETİN 0,05 KREM(RETİNOİK ASİT)
tazaroten
- ZORANTE YÜZDE 0,1 JEL (30 G/KUTU)(TAZAROTEN)SUT: Ödenmez
- ZORANTE YÜZDE 0,1 KREM (30 G/KUTU)(TAZAROTEN)SUT: Ödenmez
- ZORANTE YÜZDE 0,1 KREM (60 G/KUTU)(TAZAROTEN)SUT: Ödenmez
- ZORANTE 0.1 JEL(TAZAROTEN)SUT: Ödenmez
benzoil peroksit
- TRİAKNE %10 EMÜLSİYOJEL 50G(BENZOİL PEROKSİT)
- TRİAKNE %5 EMÜLSİYOJEL 50G(BENZOİL PEROKSİT)
- TRİAKNE 10 EMÜLSİYON JEL(BENZOİL PEROKSİT)
doksisiklin
- MONODOKS KAPSÜL 100 MG 14 CAP(DOKSİSİKLİN)SUT
- MONODOKS 100 MG KAPSÜL(DOKSİSİKLİN)SUT
azitromisin
- AZAX 500 MG 3 FİLM TABLET(AZİTROMİSİN DİHİDRAT)SUT
- AZELTİN 200 MG / 5 ML ORAL SÜSPANSİYON İÇİN KURU TOZ 30 ML(AZİTROMİSİN DİHİDRAT)SUT
- AZELTİN 250 MG 6 FİLM TABLET(AZİTROMİSİN DİHİDRAT)SUT
- AZELTİN 500 MG 3 FİLM TABLET(AZİTROMİSİN DİHİDRAT)SUT
- AZELTİN PEDİATRİK 200 MG/5 ML ORAL SÜSPANSİYON İÇİN KURU TOZ (15 ML)(AZİTROMİSİN DİHİDRAT)SUT
- AZITRO ORAL SÜSPANSİYON 200 MG/5ML 30 ML(AZİTROMİSİN DİHİDRAT)SUT
- AZOMAX 200 MG/5 ML ORAL SÜSPANSİYON HAZIRLAMAK İÇİN TOZ(30 ML)(AZITROMISIN DIHIDRAT)SUT
- AZOMAX 500 MG FİLM TABLET(3 TABLET)(AZITROMISIN DIHIDRAT)SUT
- AZOMAX ORAL SÜSPANSİYON HAZIRLAMAK İÇİN KURU TOZ 200MG/5ML 15 ML(AZITROMISIN DIHIDRAT)SUT
- AZRO 200 MG/5ML SÜSPANSİYON HAZIRLAMAK İÇİN KURU TOZ (15 ML)(AZİTROMİSİN DİHİDRAT)SUT
spironolakton
- ALDACTONE TABLET 100 MG 16 TB(SPIRONOLAKTON)SUT
- ALDACTONE-A TABLET 25 MG 20 TB(SPİRONOLAKTON)SUT
- SPYLACTON-100-MG-FİLM-TB (16 FİLM TABLET)(SPIRONOLAKTON)SUT
- SPYLACTON-25-MG-FİLM-TB (20 FİLM TABLET)(SPİRONOLAKTON)SUT
izotretinoin
- ACNEGEN 10 MG YUMUŞAK JELATİN KAPSÜL(IZOTRETINOIN)SUT
- ACNEGEN 20 MG YUMUŞAK JELATİN KAPSÜL(IZOTRETINOIN)SUT
- AKNETRENT 10 MG YUMUŞAK JELATİN KAPSÜL(İZOTRETİNOİN)SUT
- AKNETRENT 20 MG YUMUŞAK JELATİN KAPSÜL(İZOTRETİNOİN)SUT
- ZORETANİN 10 MG YUMUŞAK JELATİN KAPSÜL(30 KAPSÜL)(IZOTRETINOIN)SUT
- ZORETANİN 20 MG YUMUŞAK JELATİN KAPSÜL(30 KAPSÜL)(IZOTRETINOIN)SUT
- ACNEGEN 10 MG YUMUŞAK JELATIN KAPSÜL(IZOTRETINOIN)SUT
- ACNEGEN 20 MG YUMUŞAK JELATIN KAPSÜL(IZOTRETINOIN)SUT
- AKNETRENT 10 MG YUMUŞAK KAPSÜL(İzotretinoin)SUT
- AKNETRENT 20 MG YUMUŞAK KAPSÜL(izotretinoin)SUT
TETRASIKLIN HIDROKLORüR
- ACNEDUR 3 MERHEM(Tetrasiklin hidroklorür)SUT
- AKNESİLEX 30 mgg MERHEM(Tetrasiklin hidroklorür)SUT
- DURUMEX 3 MERHEM(Tetrasiklin hidroklorür)SUT
- TETRA 250 MG KAPSÜL(tetrasiklin hidroklorür)SUT
- TETRA 500 KAPSÜL(Tetrasiklin hidroklorür)SUT
- AKNESİLEX 30 MG/G MERHEM(Tetrasiklin hidroklorür)SUT
- TETRA KAPSÜL 250 MG 16 CAP(TETRASİKLİN HİDROKLORÜR)SUT
- ACNEDUR MERHEM (20 G)(TETRASIKLIN HIDROKLORüR)SUT
- DURUMEX % 3 MERHEM (20 G)(TETRASIKLIN HIDROKLORüR)SUT
- DURUMEX % 3 MERHEM (50 G)(TETRASIKLIN HIDROKLORüR)SUT
BENZOIL PEROKSIT - ERITROMISIN
- ACNEMİX 5 + 3 JEL(Benzoil peroksit + eritromisin)SUT
- BENZADERM 3 + 5 TOPIKAL JEL(Eritromisin + benzoil peroksit)SUT
- ACNEMİX JEL (1 KAVANOZ/1 TÜP/1 FLAKON)(BENZOIL PEROKSIT - ERITROMISIN)SUT
- BENZADERM %3 + %5 TOPİKAL JEL(ERITROMISIN, BENZOIL PEROKSIT)SUT
Klinik Rehber Özeti
Rehber: Deri Lezyonlari / Akne
Tanı Kriterleri
- Klinik tanı; ek tetkik genellikle gerekmez
- Yüz, sırt, göğüs ve omuzlarda noninflamatuar lezyonlar (açık komedon / kapalı komedon)
- İnflamatuar lezyonlar: papül, püstül, nodül veya kist
- Açık komedon (siyah nokta): sebum ve keratin oksidasyonu ile koyu renkli
- Kapalı komedon (beyaz nokta): epidermis altında tıkanıklık
- Papüller: kızarık ve sert kabarıklıklar
- Püstüller: beyaz uçlu, içi irin dolu lezyonlar
- Nodüller ve kistler: derin, ağrılı, skar bırakan lezyonlar
- Endokrinolojik neden şüphesi varsa (PKOS, hiperandrojenizm) hormon testleri yapılabilir
Ayırıcı Tanı
- Rozasea
- Folikülit
- Perioral dermatit
- Seboreik dermatit
- İlaca bağlı akne (kortikosteroidler, lityum)
Kırmızı Bayraklar
- Şiddetli nodülokistik akne - skar riski yüksek
- Endokrinolojik zemin şüphesi (PKOS, hiperandrojenizm)
- Psikososyal komplikasyon: öz güven kaybı, depresyon, sosyal izolasyon
- Tedaviye yanıtsız veya kronikleşen lezyonlar
- İzotretinoin başlanacak gebede/gebe kalabilecek kadında teratojenisite riski
Sevk Kriterleri
- Şiddetli nodülokistik akne (izotretinoin endikasyonu - dermatoloji uzmanı yönetimi gerektirir)
- Birinci basamak tedaviye yanıtsız veya dirençli akne
- Belirgin skar/iz bırakma riski olan derin lezyonlar
- Endokrinolojik zemin şüphesi (PKOS, hiperandrojenizm) - endokrinoloji/jinekoloji konsültasyonu
- Psikiyatrik komplikasyon gelişimi (ağır depresyon, sosyal izolasyon)
- İzotretinoin başlanacak hastalarda dermatoloji uzmanı yönlendirmesi